مقالات و پایان نامه ها

طراحی مناسب غرفه در نمایشگاه

طراحی مناسب غرفه در نمایشگاه

طی چند سال اخیر، طراحی غرفه­ نمایشگاه­ها، ابزار بازاریابی مهمی برای مدیران مراکز نمایشگاهی شده است (شرمن،2005،ص1).(Sherman, Patricia. “ Changing Places”; www,expoweb.com,p1.2005)

در صورتی که غرفه ­ها به صورت مناسب طراحی گردند، زمینه­ای را برای تامین نیاز غرفه­داران فراهم می­کند و باعث جذب آنها به نمایشگاه می­شود. به طوری که یکی از مهمترین عوامل پیروزی یا شکست در نمایشگاه ، شکل و امکانات غرفه است. زیباسازی یک غرفه به تنهایی هدف­های شرکت در نمایشگاه را برآورده نمی­کند. دکستر کینگ(Dexter King 2008,pp.2,3,4,7) (دکتر کینگ، چهار گرایش در طراحی مرکز اجتماعات و نحوه تاثیرگذاری آنها در نمایشگاه آلمان،; www,expoweb.com ) مدیر عامل انجمن  بین المللی مدیران نمایشگاهی در دالاس می­گوید: « طراحی غرفه­ها علاوه بر تشریح ماهیت شهر باید شناسه مقصد نیز باشد». او از دیدگاه یک مدیر مرکز نمایشگاهی می­افزاید: « این طراحی باید چندین ویژگی داشته باشد که آن را تمایز می­سازد و گزاره­ای شکل می­دهد که در انتقال ارزش مقصد و مرکز اجتماعات کمک می­کند. و زمینه را برای جذب شرکت­کنندگان در نمایشگاه فراهم می­سازد». معنای این کلام برای مدیران نمایشگاهی این است که غرفه­داران و بازدیدکنندگان، مقصد را می­شناساند و به این ترتیب نمایشگاه شما را از سایر نمایشگاه­­ها تشخیص می­دهند. به علاوه ، مدیران نمایشگاه با استفاده از طراحی غرفه­ها به عنوان یک مجموعه منحصر به فرد برای رویدادهای خاص، هزینه کمتری را ر تزئینات متحمل می­شوند. مدیران مراکز نمایشگاهی برای کسب  موفقیت برتر به کیفیت  می­اندیشند. اسمی می­گوید: «در کار تبلیغات وسیع و مناسب برای جذب واحدهای مختلف، تقاضا برای افزایش کیفیت نیز روبه افزیش است. این گرایش را می­توان در ماربرد بیشتر چوب و پارچه برای جذب بیشتر نور، مفروش سازی وسیع و تزیین دیواره-ها در سالن های نمایشگاهی پیشنهاده کرد.» ((Eisman2007,p.7 (Eisman, Jhan. “Basic Principles for the Successful Exhibition “: www.exhibitsurveys, 2007))

دکستر کینگ در این باره دقت می­کند که بین زیبایی و انعطاف­پذیری تعادلی وجود داشته باشد. او می­گوید: خدمات و ترئینات درجه یک در جبهه مقدم قرار دارند اما نباید در آن  افراط شود. در اینجا نیز اصول و ضروریات یک غرفه نمایشگاهی را یادآور میشویم.

در درجه اول طراح باید از هدف صاحب غرفه مطلع شود. یعنی بداند که چه چیری را در ذهن شرکت­کننده القا کند: تکنولوژی یا سنت­گرایی؟ صنعت یا کشاورزی؟ سرمایه­گذاری یا مشارکت به صورت نمایندگی سهم بازار یا فروش قطعی؟ در نظر گرفتن فضای مناسب برای مذاکرات، نمایش وسایل سمعی بصری، استراحت کارکنان یکی دیگر از کارهای طراح غرفه است .(نمایشگاه­بازرگانی از دروان باستان تا امروز،گزارش، مهر 1371،شماره20،ص36)

الف) موقعیت غرفه خاص در داخل سالن

ب) نورپردازی[1]

ج) رنگ

د) انتخاب کالاها و غرفه آرائی

و این که به تشریح هر یک از موارد مذکور می­پردازیم.

الف) موقعیت غرفه در داخل سالن

سازمان­ها و شرکت­هایی که اقدام به برپایی یک غرفه خاص در داخل سالن نمایشگاهی می­کنند، قبل از هر چیز باید موقعیت غرفه تخصیص یافته را در رابطه با سایر غرفه­های ارزیابی کنند. به نظر می­رسد یک موقعیت مناسب برای حداکثر بهره­براری از فرصت­های بدست آمده طی دوره برپایی نمایشگاه واحد مشخصات زیر است

1.مقابل ورودی سالن باشد.

2.در سمت راست ورودیهای سالن قرار داشته باشد.

3.در انتهای بلوک غرفه­ها باشد.

4.در مسیر راههای اصلی باشد.

5.نزدیک رستوران یا موقعیتهای ویژه نمایشگاهی باشد.

6.روبه جلوی سالن باشد.(ماهنامه بررسیهای بازرگانی،شماره52شهریور1370).

علاوه بر این نکات که برشمردیم، موقعیت و اندازه غرفه­های مجاور نیز باید در انتخاب یک غرفه مدنظر قرار گیرد. زیرا این مسئله در رقابت یک غرفه با غرفه­های مجاور موثر است. مثلا یک غرفه کوچک اگر در کنار یک غرفه بزرگ رقیب قرار بگیرد، نمی­تواند بخوبی به هدفها و مقاصد نمایشگاهی خود جامه عمل بپوشاند، هم چنین ممکن است تزئینات و جلوه بیش از حد غرفه مجاور اثرات منفی بر غرفه­های مورد نظر بگذارد. البته قدرت رقابت و کیفیت کالاها و خدمات هر غرفه کوچک به میزان زیادی می­تواند از استقبال و ازدحامی که به واسطه غرفه­های بزرگ مجاور در داخل سالن ایجاد شده است، بهره­برداری کند، و همجواری با غرفه بزرگ در نهایت به نفع غرفه کوچکتر بیانجامد.

مطلب مشابه :  آموزش طلاسازی

ب) نور

چگونگی کاربرد و تنظیم نور در غرفه­ها از نکات بسیار مهم می­باشد زیرا، نور، در غرفه آرایی، تزیین و جذابیت بسزائی دارد.بنابراین تنظیم صحیح نور و نمایش بهتر کالاها موفقیت غرفه رابیشتر می­کند و این کار جز با آگاهی از روشهای تنظیم نور میسر نیست، زیرا تنها با رعایت اصول نورپردازی در غرفه می­توان کالاها را طوری به نمایش گذاشت که بازدیدکننده با تاثیرپذیری از فضای ایجاد شده به سوی کالای خاص هدایت شود. مثلا در یک غرفه با تنظیم تاریکی نسبی در محیط کالا و نورپردازی مناسب بر روی یک کالای خاص می­توان باعث ایجاد تمرکز فکری بازدیدکنندگان شد و توجه آنان را به سوی کالای مورد نظر جلب کرد. البته استفاده از نور باید با شناخت کامل از تضاد رنگ بین شی و زمینه صورت گیرد. زیرا اجسام ریز و درشت از لحاظ تنظیم نور  نورپردازی دارای انعکاس متفاوتی هستد. مثلا اجناس ریز به انعکاس بهتر نور مستقیم نیاز ارد.

با توجه به آنچه گفته شد استفاده صحیح و مناسب از نور میتواند موارد مثبت ذیل را در یک غرفه نمایشگاهی موجب گردد.

1-جلب توجه بازدیدکنندگان به طراحی صحن غرفه.

2-بوجود آوردن فضای مطلوب و خوشایند در غرفه.

3-تقسیم صحن نمایشی غرفه به چند جایگاه مرئی

4-دسترسی به بهترین مزایا و منافع به واسطه کالاهای که به صورت مطلوب به نمایش گذاشته شده است.

در یک سالن یا غرفه نمایشگاهی استفاده برنامه­ریزی شده از نور میتواند باعث موفقیت گردد، اما بسیار دیده میشود که طراحان نمی­توانند به صورت مطلوب از نور در غرفه آرائی استفاده کنند. و حداقل استفاده ممکن را از امکانات بالقوه نور پردازی در صحن نمایشگاهی به عمل آورند، غالبا نیز از نور بصورت نامناسب استفاده می­شود و این ناشی از عدم شناخت کارکرد نورهای مختلف است. مثلا نورافکن­ها چون دامنه بسیار وسیعی را از نظر تابش در برمی­گیرند برای نورافشانی مناطق وسیع با یک اندازه مساوی از نور مورد استفاده قرار می­گیرد، اما چراغهای متمرکز جهت تابش نور به صورت متمرکز و برای ظاهر ساختن و جلوه دادن به اشیا و یا مکانهای ویژه از یک صحن نمایشی مورد استفاده قرار می­گیرد.

نکته بسیار مهمی که در تنظیم نور غرفه باید به آن توجه شود، کالا و منبع نور است زیرا طراح باید بداند چه کالائی به نمایش در می­آید تا منبع نور مناسب آن را انتخاب کند و به طور کلی  باید تابش نور و تاثیرات مختلف آنها بر روی اشیا به نمایش گذاشته شده و نیز بر روی فضای محیط معین، شناخته شود. به طور مثال نوری که برای نمایش محصولات غذایی، اشیا چوبی، سفالی به کار می­رود، باید دارای منبعی مانند لامپهای تنگستن باشد این نوع لامپ­ها در چراغهای نورافکن، نوری متوسط را ایجاد می­کند که برای موارد ذکر شده بسیار مناسب است. البته نباید از این نور در نزدیکی اشیا قابل اشتعال استفاده کرد، زیرا باعث آتش سوزی خواهد شد و بهتر آنست که برای اشیا قابل اشتعال نور مهتابی بکار برد.

در خاتمه ذکر این نکته لازم است که روشنایی صحن نمایش تابع ساختار سالن نمایش و کالاهای موجود در آن می­باشد، نه این که نور و روشنایی سالن براساس شکل ساختمانی سالن باشد، اگر می­خواهیم یک غرفه نمایشگاهی بسازیم، باید نقش نور و کالاهایی که به نمایش گذاشته می­شود را در نظر بگیریم و فقط ساختن یک سالن با نورهای ثابت را هدف خود نسازیم، آن هم برای نمایش کالاهایی که نوعشان بعدا مشخص خواهد شد. زیرا هدف نمایش مطلوب تولیدات است و اگر ضرورت داشته باشد حتی باید تغییراتی را در طراحی فیزیکی ایجاد کرد تا بدین وسیله بتوان با نصب چراغهای مناسب و تنظیم نور استاندارد، محصولات مورد نظر را به خوبی نمایان کرد. البته این نکته را نباید فراموش کرد که اگر استفاده از نور و رنگ در یک  مجموعه نمایشگاهی براساس استانداردها نباشد، جذابیت کاذب در غرفه­ها به وجود می­آید. و هدف اصلی که ارائه بهتر کالاها و خدمات بوده است، فراموش می­شود و بازدیدکنندگان توجهشان به سوی رنگ آمیزی و نورپردازی جلب میشود در نتیجه زرق و برق آنها را  از هدف اصلی بازدید از نمایشگاه و غرفه خاص باز می­دارد پس باید در نورپردازی و رنگ آمیزی غرفه­ها استانداردها را شناخت و براساس آن به سازماندهی غرفه­ها پرداخت.

مطلب مشابه :  ابعاد ونظریات اعتماد

ج) رنگ

نقش رنگها در زندگی بشر به روزگاران بسیار دور برمی­گردد و تا پیش از قرن نوزدهم فقط تعدادی رنگ و مواد رنگی برای بشر شناخته شده بود اما از قرن نوزدهم به بعد وضع دگرگون شده و تولیدات مواد رنگی افزایش چشمگیری پیدا کرد. امروزه تقریبا برای هر منظوری رنگ خاصی تولید میشود. پیشرفت تکنولوژی باعث شده همان طوری که برای فروش محصولات خود به بازاریابی در سطح داخلی و تا خارجی نیاز داریم، باید سر فصل جدیدی را تحت عنوان رنگ­یابی برای باز کنیم، اگر به محیط اطراف خود توجه کنیم، علاوه بر رنگ آبی آسمان، رنگ سرخ غروب، آفتاب و رنگ سبز درختان و تمام رنگهای طبیعی که در اختیار داریم، اشیا ساخته شده به وسیله بشر، هم چون چراغهای گوناگون، تصایر نقاشی، کاغذ دیواری­ها و تلویزیون رنگی نیز ما را شیفته و همسوی خود می­سازد(لوشر، ماکن. ترجمه ویدا ابن­زاده. روانشناسی رنگ­ها. ناشر مترجم)

بنابراین، کاربرد رنگ در تولیداتی که به دست بشر ساخته می­شود، چیزی نیست که بر کسی پوشیده باشد، زیرا امروزه با توجه به اهمیت خاصی که رنگها در تولید، بسته­بندی وارائه بهتر کالا پیدا کرده است، میتوان گفت که اساسا استفاده از رنگها باعث شده تا تولیدکنندگان و فروشندگان با بهره­گیری از تکنیک­های استفاده از رنگ، کالاهای خود را بهتر بفروش برسانند. این امر  موجب تحول بزرگی در روانشناسی رنگها شده است زیرا استفاده از دستاوردهای روانشناسی رنگها برای انتخاب بهتر رنگ جهت بسته­بندی محصولات، دکوراسیون فروشگاهها و حتی قفسه­بندی و نحوه تبلیغات نیز، بیشتر  از هر زمانی اهمیت یافته است. اکنون تولیدکنندگان و فروشندگان با استفاده از شناخت تاثیر رنگها می­خواهند بدانند که مشتریانشان چه رنگهایی را دوست دارند، زیرا رنگها ارتباط مستقیمی با نیازهای روانی و روحی خریداران دارد. پس ایجاد ارتباط بهتر بین فروشندگان و خریداران با کاربرد صحیح رنگ آسان­تر است، و از آنجایی که در نمایشگاهها صاحبان غرفه­ها سعی دارند کالاهای خود را به بهترین شیوه به نمایش گذارند، پس دستیابی به بهترین رنگها با توجه به ویژگی­های جغرافیایی، محیطی و روانشناسی میسر است و غرفه­داران باید بتوانند با استفاده از این شیوه­ها حداکثر مطلوبیت، را از نمایش کالاها بدست آورند. همان طور که در مبحث قبل نیز گفتیم نورهای روشن باعث ایجاد فضای زنده در غرفه­ها میشود.  پس استفاده از رنگهای روشن میتواند ما را در رسیدن  به چنین هدفی یاری میدهد. البته نکته مهمی که باید به آن توجه کرد، این است که کاربرد انواع رنگها بدون اطلاع از جنبه­های روانشناسی میتواند در نقاط مختلفی که نمایشگاه نمایشگاه تشکیل میشود، اثرات منفی ببار آورد.  زیرا رنگها ارتباط نزدیکی با نیازهای روانی و روحی بازدیدکنندگان و خریداران دارد بنابراین استفاده از تعدادی از رنگها در بعضی از مناطق که تکرار یک نوع رنگ به چشم می­خورد، چندان مطلوب نیست و شاید به عدم موفقیت نمایشگاهی خاص بیانجامد، چون انتخاب رنگ برای یک نمایشگاه باید با رعایت ویژگی­های چغرافیایی مناطق و نیازهای روحی و روانی مردم آن منطقه صورت گیرد. حال آنگه بدون اشراف بر چنین ضرورتهایی ممکن است رنگی برای منظور خاص بکار گرفته شود، در صورتی که هیچ سنخیتی بین رنگ و هدف مورد نظر وجود نداشته باشد. اگر در منطقه­ای رنگ مسلط سبز باشد، کاربرد گسترده این رنگ در غرفه­ها و سالنهای نمایشگاهی احتمالا حداقل جاذبه را ایجاد خواهد کرد. با توجه به نقش مهم رنگ در غرفه آرایی رعایت نکات زیر ضرورت دارد:

1-شناخت ارتباط بین محصولات و رنگهای بکار گرفته در غرفه

2-وجود تناسب منطقی بین رنگ بکار رفته بر روی بسته بندی کالا و نحوه نمایش آن در غرفه.

3-استفاده از رنگهای شناخته شده برای نمایش کالاهای که در اصطلاح تجارت به آن کالاهای سفیدمی­گویند.(یخچال،فریزرو…)

4-قطع تسلط رنگ غالب در محوطه سالن نمایشگاهی با استفاده از رنگهای متناسب دیگر، به گونه­ای که این تنوع نسبی موجب از بین رفتن یکنواختی خسته کننده رنگ در مجموعه سالن و غرفه­های آن شود.

مطلب مشابه :  مزیت های بودجه ریزی عملیاتی

د) غرفه آرایی

متخصص امور نمایشگاهی بر این عقیده­اند  که شرکت در نمایشگاهها بهترین فرصتها را برای سازمان­ها پیش می­آورد تا کالاهای مورد نظر خود را به معرض نمایش بگذارند زیرا مشتریان ممکن است فقط با یک یا چند محصول یک سازمان آشنا باشند اما با حضور در نمایشگاه می­توانند انواع محصولات یک سازمان را در غرفه مشاهده نمایند و حتی در صورت لزوم با مدیران ملاقات کرده و از نظرات آنها آگاه کردند بنابراین فراهم کردن امکان جلب بازدیدکننده از خصوصیات یک سازمان موفق در نمایشگاه است و این کار به عوامل مختلف از جمله غرفه آرایی بستگی دارد.

البته باید به این نکته نیز توجه کرد که هدف بازدیدکنندگان دیدن ماشین آلات، تجهیزات و خصوصا کاربردها و کارائی آنها و اثرات آموزشی و تکنولوژیکی می­باشد بنابراین غرفه آرایی بهتر است با مشاورت طراح غرفه انجام گیرد، تا با ذوق و  ابتکاری خاص بهترین نمونه­های ساخته شده از تولیدات و محصولات در جای مناسب غرفه قرار گیرد. در واقع فرق اساسی ویترین سوپرمارکت با یک غرفه نمایشگاهی در این است که در نمایشگاه بهترین تولیدات در معرض دید عموم قرار می­گیرد، در حالی که در سوپر مارکت چنین نیست. اگر یک سازمان بخواهد همه تولیدات خود را در غرفه نمایشگاهی در معرض دید عموم قرار دهد در واقع اثر نامطلوب و گیج کننده­ای در ذهن بازدیدکننده بجای می­گذارد. بنابراین برای اجتناب از این مسئله، در معرفی تولیدات سازمان و غرفه آرایی بهتر، باید به نمایش کالاها به صورت اسلاید، کاتولوک و فیلم نیز اقدام کرد، زیرا همان طور که گفتیم در یک غرفه نمایشگاهی محدودیت مکان وجود دارد پس نمیتوان همه کالاها را عرضه کرد تا به نتیجه مطلوب رسید، بلکه نمایش چند قلم کالای خاص در داخل غرفه  معرفی کلی تولیدات در کاتولوگ­ها و فیلم­های مستند نمایشی میتواند اثرات بسیار مفیدی داشته باشد.

متخصصان امور نمایشگاهی و غرفه آرایی براین عقیده­اند که در بر پایی غرفه و نمایش تولیدات، ایجاد سوال و برانگیختن کنجکاوی بازیدکنندگان، مهمترین اصل به شمار می­رود.(مدرس،شاهرخ.1361.)

البته این کار باید به صورتی انجام شود که نوعی ارتباط قوی بین طراحی غرفه و کالاهای مورد نمایش برقرار شود. زیرا کالایی که به معرض دید عموم گذاشته می­شود، باید نوعی تناسب منطقی با اجزاء مختلف غرفه داشته باشد تا بازدیدکننده ماهیت اشیا و کاربرد آنرا نیز درک نمایند.

یکی دیگر از اصول غرفه آرایی نصب یا قرار دادن متعلقات غرفه در داخل محدوده غرفه است. زیرا قرار دادن تولیدات و اشیا در خارج از غرفه و در مسیر حرکت بازیدکنندگان، مشکلاتی را بوجود آورده واز زیبایی غرفه خواهد کاست. در مواردی مشاهده می­گردد که غرفه داران این مهم را مد نظر نداشته و نسبت به رعایت آن علاقه­ای نشان نمی­دهند. این امر قبل از هر چیز نشانگر عدم اشراف آنان به این اصل و فقدان آگاهی از پیامدها و اثرات منفی آن در نظر بازدیدکنندگان است. در واقع رعایت شیوه­های منطقی غرفه آرایی بخشی از الزامات برنامه­ریزی و مدیریت امور نمایشگاهی شمار می­رود.

همان طور که قبلا گفته شد، در یک مجموعه نمایشگاهی، از فضاهای باز نیز جهت نمایش بعضی از تولیدات استفاده می­شود. استفاده از فضای باز نمایشگاهی برای یک سازمان ممکن است اجباری باشد. این اجبار زمانی رخ می­نماید که مسئله نمایش کالاها و ماشین آلات سنگین مطرح گردد. در فضای باز نمایشگاهی بیشتر ماشین آلات سنگین، اتومبیل و دستگاهای عظیم نمایش داده میشود. بنابراین نمایش ماشین آلات سنگین در داخل سالن نمایشگاهی مطلوب نیست و نوعی گسیختگی در تناسب منطقی کالاهای غرفه ایجاد می­کند، این مسئله نیز می­تواند با هدفها و روشهای غرفه آرایی مغابرت داشته باشد. در نمایشگاههای تخصصی ممکن است مشکلات کمتری در این زمینه مطرح باشد. به عنوان مثال زمانی که نمایشگاه تخصصی ماشین آلات سنگین برگزار می­گردد. (مقدمه­ای بر نمایشگاههای بین المللی بازرگانی در ایران.تحقیق  نگارش: علی ملک­پور –با همکاری غفور فرجپور.ناشر: اداره کل روابط عمومی.تارریخ نتشار: شهریور1372)

[1] .Lighting

92